28 KASIM

1901 gustav mahler maxvorstadt, münih, almanya'daki kaim-saal konser salonunda 4. senfonisi'nin dünya prömiyerini yönetmiş

1909 sergey rahmaninov'un 3 no'lu piyano konçertosu'nun dünya prömiyeri, bestecinin solistliğinde walter damrosch yönetimindeki new york senfoni orkestrasıyla gerçekleştirilmiş 

1919 hans poelzig'in berlin'deki kapalı market yapısından dönüştürdüğü großes schauspielhaus, karl gustav vollmoeller tarafından uyarlanan aeschylus'un oresteia oyununun gösterimiyle açılmış

1938 dimitri şostakoviç'in 2 no.'lu caz orkestrası için süiti'nin dünya prömiyeri moskova'da gerçekleştirilmiş

1992 cemal reşit rey konser salonu'ndaki alexis weissenberg konserine gittim

2004 jay jay johanson'u ilk defa canlı dinledim; konser yeni melek'teydi

2004 emin igüs'ü ilk defa canlı dinledim; konser oyun atölyesi'ndeydi 

 2013 jan klata'nın yönettiği hamlet'i schauspielhaus bochum'da seyrettim 

 2018 cyrstal pite'ın the statement adlı hayranlık uyandırıcı yapıtını ilk defa canlı seyrettim; istanbul'da zorlu performans sanatları merkezi büyük salon'da ndt 1'in gösterisinde sol leon & paul lightfoot ve marco goecke'nin de koreografileri sahnelendi

2019 atina onassis stegi'de euripides laskaridis'in elenit adlı gösterinin dünya prömiyerini seyrettim

 

24 MART

1934 dimitri şostakoviç'in caz orkestrası için süit no.1 adlı bestesinin dünya prömiyeri leningrad'da gerçekleştirilmiş

1955 tennessee williams'ın cat on a hot tin roof (kızgın damdaki kedi) oyununun dünya prömiyeri new york'da elia kazan rejisiyle gerçekleştirilmiş

1984 philip glass'ın akhnaten operasının dünya prömiyeri stuttgart'ta staatstheater'da gerçekleştirildi

 

05 MART

1616 nicolaus kopernik'in de revolutionibus orbium coelestium adlı kitabı katolik kilisesi tarafından yasaklanmış

1853 heinrich steinweg new york'ta ünlü piyano üretim firması steinway & sons'u kurmuş

1942 dimirti şostakoviç'in, leningrad alman işgali altındayken yazdığı 7. senfonisinin dünya prömiyeri gerçekleştirilmiş 

1983 michael jackson'ın billie jean" şarkısı, billboard hot 100 listesinde zirveye çıktı ve orada yedi hafta kaldı

2005 cemal reşit rey konser salonu dans tiyatrosu yapımı, geyvan mcmillan'ın sahnelediği benim akdeniz'im'i seyrettim

2012 erdem şenocak'ı ilk defa seyrettim; celal mordeniz'in yönettiği, seyyar sahne yapımı, oğuz atay uyarlaması tehlikeli oyunlar'dan büyülenerek çıktım 

08 OCAK

1656 günümüze kadar gelen en eski ticari gazete hollanda'nın haarlem şehrinde yayına başlamış

1902 new york eyaleti meclisi sokakta dolaşan ve "bir kadına o şekilde bakan" erkekleri suç sayan bir yasa tasarısını kabul etmiş

1929 dziga vertov'un yönettiği kameralı adam gösterime girmiş

1961 yedi yıllık savaş sonrasında fransız halkı cezayir'e bağımsızlığını vermek için referanduma gitmiş

1968 jacques cousteau'nun ilk denizaltı belgeseli televizyonda yayınlanmış

1972 dimitri şostakoviç'in 15. senfoni'sinin dünya prömiyeri moskova'da gerçekleştirildi

1978 harvey milk, kaliforniya'da kamu görevine seçilen ilk açık eşcinsel kişi oldu

2014 dünyaya çarptığı bilinen ilk yıldızlararası meteor CNEOS 2014-01-08 papua yeni gine'ye düştü

2015 gérard depardieu ile agathe nathanson istanbul'da love letters adlı oyunda sahneye çıktılar

2016 david bowie'nin 24. ve son stüdyo albümü blackstar yayınlandı

NRW005 şostakoviç'in dörtlüleri ile akrobasi

 

sirk ile şostakoviç aynı cümlede kullanılabilir mi; eğer sözünü ettiğimiz “çağdaş dirk/cirque contemporaine” veya “yeni sirk/nouveau cirque” ise, olur.

eski adıyla altstadtherbst (tarihi kent sonbaharı), bu sene konmuş yeni adıyla “düsseldorf festival!”in 2013 sürümü pazar akşamı avustralyalı “circa” topluluğu ile fransız dörtlü “quatour debussy”nin birlikte sahneye koydukları “opus” ile sonlandı.

ayakları çıplak quatour debussy üyeleri oturarak, ayakta, gözleri bağlı veya hareket halinde; yani her an sahnedeki tiyatral mizansenin bir parçası kılınarak şostakoviç’in 1 ve 2 numaralı dörtlülerini icra ederlerken, 14 kişilik circa topluluğu akrobasi, dans ve sirki harmanlayan gösterisiyle hayret ve hayranlıktan ağzımı açık bıraktı.

circa’nın yönetmeni yaron lifshitz tarafından sahneye koyulan “opus” şostakoviç’in müziğindeki gerilimleri, dinamizmi, sert ve sivri uçları, melankoliyi, ironiyi ve neşeyi, ve hatta çocuksu oyunsallığı başarıyla ortaya serdi.

“opus” sezon içinde barbican’a konuk olacak; yolu londra düşüceklere duyurması benden..

-->