bu akşam zorlu psm'de: satıcının ölümü

 

seyahat kağıtları: 6-10 haziran, venedik

 

bu öğleden sonra centro servizi san giobbe'de: promemoria

 

bu öğleden sonra ca’ malcanton, santa croce 49'da: ragada

 

on soruluk sohbetler 129: Anestis Azas

Fotoğraf: Giannis Papaioannou

Sizce tiyatronun özü nedir?

Romanyalı yönetmen Radu Jude'un bir filminde, sinemaya atıfta bulunan ama bence her sanat formuna da uygulanabilecek bir benzetme var; tiyatroya mükemmel bir şekilde oturuyor ve Perseus ile Medusa efsanesine gönderme yapıyor: Perseus Medusa'ya doğrudan bakamaz çünkü bakarsa Medusa’nın bakışları onu taşa çevirir. Medusa’yla yüzleşmek için bir kalkan kullanır; Medusa kalkanın yüzeyinde yansır ve böylece Perseus onunla savaşabilir. Perseus'un kalkanı sanatın işlevidir: Dünyanın dehşetine doğrudan bakamayız; ancak yansıması aracılığıyla onunla yüzleşebiliriz. Sanat, bizim durumumuzda tiyatro, bize bu yansımayı sunar.

Sanatın dönüştürücü gücüne inanıyor musunuz? Nasıl? 

Kesinlikle. Ancak aynı zamanda, bir eserin yaratım sürecinin, onu tüketenlerden önce değil öncelikle onu yaratanlar için dönüştürücü olabileceğine inanıyorum. Birçok kez farklı yapımlarda profesyonel olmayan oyuncularla çalıştım ve prova sürecinde insanların davranışlarında hemen değişiklikler fark ettik; prova süreci esnasında belirli konulara ilişkin algılarının ve yaklaşımlarının değiştiğini görüyorsunuz. Kalabalık bir grupla gerçekleştirdiğimiz bir projeyi hatırlıyorum; birkaç günlük provadan sonra yabancı bir kadınla çok yakın arkadaş olan çok muhafazakar, sağcı bir adam vardı, hatta ona ırkçı bile diyebiliriz. Nefret ettiği şeyin aslında o kadar da nefret edilecek bir şey olmadığını fark etmişti. Ama hayat bizi her halükarda değiştiriyor; deneyimlerimiz ve yaptığımız işe olan bağlılığımız bizi değiştiriyor. Savaşı yaşamış insanları düşünün. Sanatın iyileştirici işlevine inanıyorum. Belki de sanatla olan etkileşimimiz bizi iyileştirebilir ve hayatımıza anlam katabilir, çünkü duyularımıza ve duygularımıza ifade verme fırsatımız olur.

Bir iş üretirken hangi kaynaklardan beslenir, nelerden ilham alırsınız? Rüyalarınızın işlerinizde etkisi olur mu?

Her şeyin bir rolü var; günlük karşılaşmalar, şarkılar, filmler, rüyalar. Ancak, ilhamdan ziyade disipline, çalışmaya ve yaptığınız her şeyde azim göstermeye çok inandığımı söyleyebilirim. Temelde, bir proje üzerinde çalışırken, kendimi tamamen sürece kaptırmayı ve fikirlerin, imgelerin ve argümanların labirentine, sanki bir tünel kazıyormuş gibi, değerli, anlamlı bir şey ortaya çıkana kadar dalmayı seviyorum.

Eğer zaten halihazırda bir adı yoksa, üzerinde çalışmakta olduğunuz yapıta adını vermeye ne zaman karar verirsiniz?

Bazen kendiliğinden geliyor; bazen, tıpkı Paribu'da sahneleyeceğimiz oyunlardan biri olan The Republic of Baklava’da olduğu gibi, önce başlık geliyor ve ardından her şey takip edebiliyor. Bazen de birçok deneme ve ince ayar gerekiyor; hangi başlığın ilgilerini çektiğini görmek için arkadaşlarınıza danışmanız, hatta anket yapmanız gerekebiliyor, ama sonuçta başlık o kadar da önemli değil. Önemli olan oyunun kendisi.

Sanatınızı etkilediğini düşündüğünüz biri veya bir sanatçı var mı, varsa kim?

Aklıma ilk gelenler arasında Jarmusch'un filmleri, Francis Bacon'ın resimleri ve rebetiko müziği var. Gerçekte ise hayran olduğum sayısız sanatçı var ve her yerden unsurlar “ödünç almayı” seviyorum.

Dünyanın mevcut durumunu değerlendirdiğinizde, bir sanatçı olarak sizin için en önemli ve acil konu nedir?

Bu soruyu, bir huzursuzluk ve gariplik hissine kapılmadan cevaplamak çok zor. Bu soruya verilecek herhangi bir cevap klişe ve basmakalıp kalıyor. Ancak beni rahatsız eden şey, demokratik uygulamaların ve değerlerin yavaş ama istikrarlı bir şekilde çöküşü. Dünyada hüküm süren adaletsizlik, servetin çok küçük bir grup insanın, teknoloji baronlarının elinde yoğunlaşması ve istediklerini yapabilmeleri, sonuç olarak küresel bir oligarşiye doğru ilerlememiz... Aynı zamanda toplumdaki öfke de var, bu öfke sosyal medyadan birilerine yöneltiliyor gibi görünüyor ve hiçbir şey insanları anlamlı bir siyasi değişime doğru yönlendiremiyor.

Günümüzde, Gazze'deki soykırımı görmezden gelemeyiz. Bu, 21. yüzyılda bir Batı devleti tarafından gerçekleştirilen ilk koordineli etnik temizlik girişimi; bu, büyük bir üzüntüye, şaşkınlığa, ama aynı zamanda öfkeye de neden oluyor. Özellikle de tüm Batı devletlerinin bunu alaycı bir şekilde kabul ettiğini gördüğünüzde. Barış anlaşmasına varmak ve bu insanlara kendi ülkelerine sahip olabilmeleri için bir parça toprak vermek neden bu kadar zor? Bu dehşet bir noktada sona ermeli değil mi? 

Öte yandan, dünyanın büyük sorunlarının ötesinde, sanatçıların her zaman içsel bir kriz halinde olduğuna inanıyorum. Benim durumumda, kendi yaşam deneyimime dayanan kişisel öfkem, büyük ölçüde küçük burjuvaziye, ırkçılığa, Hristiyan dar görüşlülüğüne, yani yaşadığım ülke Yunanistan'daki baskın ortama yönelik.

Bu söyleşinin tamamı unlimited'de yayınlanmıştır.

2025-2026 sezonu – sinema

01 haziran 2025 - 31 mayıs 2026

perdede 

.sentimental value joachim trier ***** 06ock 

.the life of chuck mike flanagan ***** 29eyl 

.sorry, baby eva victor ***** 07ock 

.roses jay roach ***** 05eyl 

.heldin petra biondina volpe ****.5 25şbt 

.sarı zarflar ilker çatak ****.5 27mrt 

.erken kış özcan alper ****.5 31ara 

.project hail mary phil lord & christopher miller ****.5 01nsn 

.relay david mackenzie ****.5 15eyl 

.köln 75 ido fluk ****.5 03eyl 

.psycho therapy: the shallow tale of a writer who decided to write about a serial killer tolga karaçelik ****.5 08ekm 

.vie privee rebecca zlotowski **** 10ara 

.allly baqi mink cherien dabis **** 25ksm 

.kurtuluş emin alper **** 11mrt 

.drommer dag johan haugerud **** 09eyl 

.marty supreme josh safdie **** 05ock 

.l’etranger françois ozon **** 20ock 

.i was a stranger brandt andersen **** 25şbt 

.the drama kristopher borgli ***.5 22nsn 

.wuthering heights emerald fennell ***.5 18mrt 

.if i had legs i’d kick you mary bronstein ***.5 15şbt 

.bugonia yorgos lanthimos ***.5 05ksm 

.one battle after another paul thomas anderson ***.5 06ekm 

.eojjeolsuga eobsda chan-wook park ***.5 16ock 

.o da bir şey mi pelin esmer ***.5 23ekm 

.hamnet chloe zhao ***.5 11şbt 

.blue moon richard linklater ***.5 19ksm 

.avatar: fire and ash james cameron ***.5 02ock 

.fuze david mackenzie *** 14mys 

.gündüz apollo gece athena emine yıldırım *** 02ekm 

.o agente secreto kleber mendonça filho ** 03şbt 

.the devil wears prada 2 david frankel *.5 14mys 

filmekimi 03-12 ekim 

.kokuho lee sang-il **** 08ekm 

 

13.boğaziçi film festivali 07-14 kasım 

.sawt hind rajab kaouther ben hania ***** 11ksm 

.mamlaket al-qasab hasan hadi ****.5 10ksm 

.hara watan akio fujimoto **** 11ksm 

.yalla parkour areeb zuaiter ***.5 10ksm 

.dj ahmet georgi m. unkovski **.5 10ksm

yunanistan film günleri 02-07 aralık 

.abel konstantinos karamaghiolis **** 03ara 

.spot 12 harrys tzortzakis **** 03ara 

.end of an era antonis kokkinos **** 03ara 

.verspielte naechte angeliki antoniou **** 04ara 

.zange iris baglanea ***.5 03ara 

.cleaner kostas gerampinis ***.5 03ara 

.desire vasiliki eliopoulou ***.5 04ara 

.mimosa ekati koukoutsaki ***.5 03ara 

.ms. nitsa nefeli rapti *** 03ara 

.greenhouse george georgakopoulos *** 03ara 

.lou antonina frokou **.5 03ara 

.mermaid **.5 03ara 

.boo! georgia michailidi **.5 03ara 

.jaguar katerina evangelakou **.5 04ara 

 45.istanbul film festivali 09-19 nisan 

.yo, love is a rebellious bird anna fitch & banker white ***** 09nsn 

.mahi elias giannakakis **** 18nsn 

.only rebels win danielle arbid *.5 18nsn 

kanada top 10 07-17 mayıs 

.leolo jena-claude lauzon **** 09mys 

ekranda 

***** 

.a menina com os olhos ocupados andre carrilho 11ara 

.mu malin neumann 11ara 

.whatman nika zinoveva 11ara

****.5 

.omar hany abu-assad 30ağs 

.in your dreams eric benson – alexander woo 06ara 

.sinners ryan coogler 10ock 

.murmuration tim frijsinger – janneke swinkels 11ara 

.ernest & celestine benjamin renner – stephane aubier 21ara 

.migration benjamin renner 07ara 

.impossible maladies alice & stefano tambellini 11ara 

**** 

.from ground zero aws al-banna, ahmed al-danf v.d.  14ara 

.train dreams clint bentley 01ock 

.the thursday murder club chris columbus 06eyl 

.une invincible ete arnaud dufeys 15eyl 

.mr.burton mark evans 01mrt 

.retour a hairy hill daniel gies 16hzr 

.knives out: wake up dead man rian johnson 20ara 

.i swear kirk jones 28şbt 

.ammonite francis lee 21ara 

.pilion harry lighton 02mrt 

.facuk maida srabovic 11ara 

.the daughter simon stone 08ksm 

.das licht tom tykwer 15ksm 

.goodbye june kate winslet 27ara 

***.5 

.idol hany abu-assad 30ağs 

.sauvages claude barras 10ock 

.ballad of a small player edward berger 09ksm 

.lion rock prisa bouchet & nick mayow 28ağs 

.recit de soi geraldine charpentier 15eyl 

.weapons zach cregger 14ock 

.sadakat ilker çatak 22şbt 

.the legend of the hummingbird morgan devos 11ara 

.after the hunt luca guadagnino 14ock 

.father mother sister brother jim jarmush 10mrt 

.mont noir erika haglund & jean-baptist peltier 16hzr 

.sex dag johan haugerud 30nsn 

.a big bold beautiful journey kogonada 31mys 

.the normal heart ryan murphy 02mys 

.yek tasadof-e sadeh jafar panahi 09mrt 

.trei kliometri pana la capatul lumii emanuel parvu 03mys 

.le sacrifies de l’IA henri poulain 13ara 

.utan kelly lovisa siren 29ağs 

.unavailable kyrylo zemlyanyi 29ağs 

*** 

.sonne kurdwin ayub 09ağs 

.hedda nia dacosta 15ock 

.kushta mayn nicolo folin 28ağs 

.love dag johan haugerud 15nsn 

.seagrass meredith hama-brown 29ağs 

.unanimated strangers roisin kelly 29mrt 

.enrico piaggio – un sogno italiano umberto marino 15hzr 

.steve tim mielants 04ekm 

.etorriko da izibene onederra 16hzr 

.yaşar kemal efsanesi aydın orak 25ara

**.5 

.huda’s salon hany abu-assad 30ağs 

.mond kurdwin ayub 11ağs 

.nonnas stephen chbosky 23mys 

.le petit et le geant isabela costa 25eyl 

.mukadderat nedim güç 17ksm 

.prayers for bobby russell mulcahy 08mys 

.el origen del mundo jazmin lopez 29ağs 

.[s] mario radev 16hzr 

.the little ancestor alexa tremblay-francoeur 25eyl 

** 

.motel destino karim ainouz 29mrt 

.vinil verde kleber mendonça filho 23nsn 

.pinocchio in 70mm gina kamentsky 16hzr 

.büyük kuşatman sinan kesova 12hzr 

.fırtınadan sonra hirokazu koreeda 18hzr 

.sirat oliver laxe 15şbt 

*.5 

.rukeli alessandro rak 28ağs 

.preoperational model philip ullman 16hzr 

* 

.friday night saturday morning kleber mendonça filho 23nsn 

.in perpetuum birute sodeikaite 16hzr

seyahat kağıtları: 23-31 mayıs, katanya-taormina-siraküza-agriçento-palermo (sicilya)